
Conductor
.(1892 - 1967)
با آنکه ویکتور دِ ساباتا (با نام اصلی ویتوریو) آهنگساز و ویولنیست و پیانیستی در تراز نوازندگان چیرهدست ویرتوئوزو بود، بیش از هر چیز بهعنوان یکی از رهبران ارکستر برجستهٔ جهان، بهویژه در زمینهٔ اپرای ایتالیایی، شناخته میشد. پدرش سرپرست گروه کُر بود و آموزش موسیقایی جامعی برای پسرش فراهم کرد که سازهایی چون ویولنسل، ابوا، کلارینت و باسون را نیز در بر میگرفت. ویکتور سپس در کنسرواتوار میلان به تحصیل پرداخت و نزد میکله سالادینو کنترپوان و نزد جاکومو اورفیسه آهنگسازی آموخت. او با ارائهٔ یک سوئیت برای ارکستر، مدرک فارغالتحصیلی خود را دریافت کرد. در چند سال نخست فعالیت حرفهای، تمرکز اصلیاش بر آهنگسازی بود. اپرای او، «ایل ماکینیو» (صخره)، در سال ۱۹۱۷ در لا اسکالا برای نخستین بار به اجرا درآمد و طی چند سال بعد بارها روی صحنه رفت. آرتورو توسکانینی، که بارها شعر سمفونیک «یوونتوس» اثر دِ ساباتا، ساختهٔ سال ۱۹۱۹، را اجرا کرده بود، او را تشویق کرد که به حرفهٔ رهبری ارکستر روی آورد. دِ ساباتا در سال ۱۹۱۸ رهبری ارکستر را آغاز کرد، اما با رونق گرفتن فعالیتش در این عرصه، همچنان به آهنگسازی نیز ادامه داد. او چند اثر ارکسترال دیگر نوشت که عمدتاً آمیزهای جذاب از تغزل ایتالیاییِ دورهٔ رمانتیک و بخشهای دراماتیک بودند. او خیلی زود به رهبری اپرای مونتکارلو منصوب شد. با این گروه، در سال ۱۹۲۵ نخستین اجرای جهانی اپرای «کودک و افسونها» اثر راول را رهبری کرد. نخستین اجرای او در ایالات متحده در سال ۱۹۲۷، با ارکستر سمفونیک سینسیناتی، انجام شد. او در بخش عمدهای از سال ۱۹۲۹ رهبری این ارکستر را بر عهده داشت، اما سپس آنجا را ترک کرد تا سمتی در لا اسکالای میلان بپذیرد. نخستین اجرای او در این تالار در سال ۱۹۳۰، با اپرای «دوشیزهٔ غرب» اثر پوچینی بود. او تا پایان عمر با لا اسکالا همکاری داشت. دِ ساباتا بر طیف گستردهای از رپرتوار سنتی و نیز آثار آهنگسازان مدرنی چون استراوینسکی، دبوسی، راول، پوچینی، سیبلیوس، اشتراوس و همعصران ایتالیایی خود تمرکز داشت. او بهعنوان رهبر مهمان نیز فعالیت میکرد و در سال ۱۹۳۶ در اپرای دولتی وین و در سال ۱۹۳۹ با ارکستر فیلارمونیک برلین به روی صحنه رفت. او پیوندی نزدیک با اپرای «تریستان و ایزولده» اثر واگنر پیدا کرد و همین امر موجب شد در سال ۱۹۳۹ از او برای رهبری در بایرویت دعوت شود. پس از جنگ جهانی دوم، سفرهای بینالمللی خود را از سر گرفت. در سال ۱۹۴۷ مجموعهای ویژه از تمام سمفونیهای بتهوون را با ارکستر فیلارمونیک لندن رهبری کرد؛ در سال ۱۹۵۰ گروه لا اسکالا را برای اجرا به بریتانیا برد؛ در مارس همان سال، چهارده کنسرت با ارکستر فیلارمونیک نیویورک در تالار کارنگی اجرا کرد و در چندین شهر دیگر آمریکا نیز به رهبری پرداخت. او به گوش دقیق و تفسیرهای بدیعش شهرت داشت. انعطافپذیری تمپو در رهبری او، از ویژگیهای شاخص دورهٔ رمانتیک بود. این آزادی ریتمیک و تفسیرهای نامتعارفش در سالهای پایانی، انتقادهایی را برانگیخت و برخی او را نامتعارف و حتی عجیبوغریب میخواندند؛ موضوعی که آزردهاش میکرد. بیماری و ضعف جسمانی سبب شد در سال ۱۹۵۳ رهبری منظم ارکستر را کنار بگذارد، اما پیش از آن یکی از آثار کلاسیک و ماندگار تاریخ ضبط اپرا را رهبری کرده بود: اپرای «توسکا» اثر پوچینی، با حضور کالاس، دی استفانو و گوبی. آخرین اجرای او، رهبری مراسم تشییع جنازهٔ توسکانینی در ۱۸ فوریهٔ ۱۹۵۷ بود. او از سال ۱۹۵۳ تا زمان مرگش همچنان در مقام سرپرست هنری با لا اسکالا همکاری داشت.