
Composer
.(1750 - 1825)
2014
آنتونیو سالیریِ بیچاره؛ آهنگسازی که سرنوشت گویا محکومش کرده است تا برای همیشه بهعنوان رقیب کماستعداد موتسارت شناخته شود. بااینحال، این تصویر که در بازنماییهای نمایشیِ روزهای پایانی زندگی موتسارت، از قرن نوزدهم به بعد، تثبیت شد، بههیچوجه با واقعیت سازگار نیست. سالیری در سال ۱۷۵۰ در لِنیانو متولد شد، اما استعدادش در نوجوانی شناسایی شد و او را به وین بردند؛ شهری که در آن فعالیت حرفهای خود را بهعنوان آهنگساز اپرا آغاز کرد و پرورش داد. موسیقی او توجه امپراتور را جلب کرد و سالیری از آهنگساز دربار به مدیر اپرای ایتالیایی وین و سرانجام، در فاصلهٔ سالهای ۱۷۸۸ تا ۱۸۲۴، به مقام کاپلمایستر امپراتوری رسید؛ جایگاهی که او را به مهمترین و بانفوذترین موسیقیدان امپراتوری تبدیل کرد. اپراهای سالیری در سراسر اروپا به اجرا درمیآمدند و طیف گستردهای از سبکها را در بر میگرفتند: از اپراهای کمدی ایتالیایی گرفته تا درامهای موسیقایی جدی، مانند آرمیدا (۱۷۷۱)؛ اپراهای آلمانیِ همراه با گفتوگوهای محاورهای، موسوم به زینگاشپیل؛ تراژدیهای یونانی، همچون اپرای قدرتمند لس دانائید که در سال ۱۷۸۴ برای پاریس تصنیف شد؛ و آثاری با تلفیقهای سبکی که به موفقیتی چشمگیر دست یافتند، مانند آکسور، پادشاه اورموس (۱۷۸۸). مرگ موتسارت در سال ۱۷۹۱، یکی از محرکهای هنری مهم زندگی سالیری را از میان برد. پس از آن، توجه سالیری از اپرا به موسیقی مذهبی معطوف شد؛ آثاری که پنج مس و یک رکوئیم را شامل میشدند. او رکوئیم را برای مراسم تدفین خودش در نظر گرفته بود. احیای آثار سالیری در سالهای اخیر نشان داده است که جایگاه او در تاریخ موسیقی بسیار فراتر از تصویری است که افسانهها از او ساختهاند؛ او نه صرفاً رقیبی شکستخورده برای موتسارت، بلکه آهنگسازی برجسته با دستاوردهایی مستقل و ارزشمند بود.